Podstawy prawne

Prawo do wolności informacji jako rozwinięcie prawa do wolności słowa jest prawem człowieka. Prawo to pozwala w szczególności na poszukiwanie, otrzymywanie i rozpowszechnianie informacji wszelkimi środkami1. Same prawa i wolności człowieka istnieją niejako niezależnie od Państwa. Zadaniem Państwa jest je poprzez swoje prawodawstwo w jak najszerszym stopniu realizować i chronić. W Polsce prawo do informacji zostało zagwarantowane już w ustawie zasadniczej – Konstytucji, która ma najwyższą moc prawną w systemie źródeł prawa. Dodatkowo prawo to zostało w art. 61 rozszerzone o prawo do informacji o działalności organów władzy publicznej. Pozwala to na sprawowanie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej. Należy, jednak pamiętać, iż prawo to może być ograniczone ze względu na niezbędne w społeczeństwie demokratycznym: interesy bezpieczeństwa państwowego, integralność terytorialną, bezpieczeństwo publiczne, ze względu na konieczność zapobieżenia zakłóceniu porządku lub przestępstwu, z uwagi na ochronę zdrowia i moralności, ochronę dobrego imienia i praw innych osób oraz ze względu na zapobieżenie ujawnieniu informacji poufnych lub na zagwarantowanie powagi i bezstronności władzy sądowej2.Szczególne regulację dotyczące dostępu do informacji publicznych zostały zawarte przede wszystkim w Ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (wraz z późniejszymi zmianami)3.

1Powszechna Deklaracja Praw Człowieka z 1948r, art. 19

2Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 1950r, art. 10

3Dz.U. 2001 nr 112 poz. 1198